São Paulo, ngày 9 tháng 7 năm 2026 – Đại sứ quán Việt Nam tại Brazil đã tổ chức một cuộc gặp quan trọng vào thứ Tư (09/7), quy tụ đại diện của Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), Hiệp hội Thúc đẩy Cá và Hải sản Brazil (ABRAPES), các nhà nhập khẩu thủy sản Brazil, doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam cùng đại diện cơ quan quản lý của hai nước nhằm thảo luận về việc tăng cường thương mại thủy sản song phương và các thách thức về chính sách, quy định mà ngành đang phải đối mặt.
Sự kiện diễn ra trong bối cảnh quan hệ thương mại giữa Brazil và Việt Nam đang phát triển mạnh mẽ. Mặc dù kim ngạch thương mại song phương, đặc biệt là xuất khẩu thủy sản của Việt Nam sang Brazil, tiếp tục tăng trưởng tích cực, các đại biểu đều nhấn mạnh sự cần thiết phải tăng cường đối thoại giữa các cơ quan và cộng đồng doanh nghiệp nhằm bảo đảm tính ổn định, minh bạch và hợp tác kỹ thuật.
Phát biểu khai mạc, Đại sứ Bùi Văn Nghị nhấn mạnh rằng quan hệ Việt Nam và Brazil hiện đang ở giai đoạn tốt đẹp nhất sau khi được nâng cấp lên Đối tác Chiến lược. Theo Đại sứ, nhiệm vụ tiếp theo là chuyển nền tảng chính trị và ngoại giao rất thuận lợi này thành những kết quả kinh tế cụ thể.
Đại sứ cho biết thương mại song phương trong sáu tháng đầu năm tiếp tục tăng trưởng mạnh và duy trì sự cân bằng giữa xuất khẩu và nhập khẩu. Ông cũng nhấn mạnh tính bổ trợ giữa hai nền kinh tế: Brazil có thế mạnh về nông sản, nguyên liệu và năng lượng, trong khi Việt Nam nổi bật về sản xuất công nghiệp, chế biến thực phẩm và thủy sản.
Bên cạnh những kết quả tích cực, Đại sứ cũng thẳng thắn chỉ ra các thách thức như chi phí logistics cao, chưa có đường bay thẳng, hạn chế về thông tin thị trường giữa doanh nghiệp hai nước và những vấn đề gần đây liên quan đến các quy định đối với nông sản và thủy sản. Ông khẳng định mọi khó khăn thương mại cần được giải quyết thông qua đối thoại kỹ thuật, minh bạch và dựa trên cơ sở khoa học.
Trong các định hướng ưu tiên, Đại sứ đề cập đến việc thúc đẩy đầu tư song phương, phát triển chuỗi giá trị, đẩy nhanh đàm phán Hiệp định Thương mại Ưu đãi giữa Việt Nam và Mercosur, đồng thời thiết lập cơ chế trao đổi thường xuyên giữa các cơ quan nhà nước, hiệp hội ngành hàng và cộng đồng doanh nghiệp.
Đại diện VASEP, Tổng Thư ký Nguyễn Hoàng Nam đã giới thiệu tổng quan về ngành thủy sản Việt Nam, hiện là một trong những nhà cung cấp thủy sản hàng đầu thế giới với kim ngạch xuất khẩu từ 9 đến 11 tỷ USD mỗi năm, đến gần 170 thị trường.
Theo VASEP, ngành thủy sản Việt Nam đã phát triển mạnh trong hai thập kỷ qua nhờ hệ thống chế biến hiện đại, khu vực doanh nghiệp tư nhân năng động cùng việc áp dụng các tiêu chuẩn quốc tế về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và phát triển bền vững.
Bài trình bày tập trung vào hai ngành hàng chủ lực.
Cá tra được xem là một trong những câu chuyện thành công nhất của ngành nuôi trồng thủy sản thế giới, với chuỗi giá trị khép kín từ con giống đến chế biến và xuất khẩu sang hơn 100 quốc gia.
Đối với cá rô phi, VASEP giới thiệu đây là lĩnh vực tăng trưởng mới của ngành thủy sản Việt Nam. Với sản lượng ước đạt khoảng 420.000 tấn trong năm 2025, Việt Nam đang đầu tư mạnh vào các tiêu chuẩn quốc tế, truy xuất nguồn gốc, an toàn thực phẩm và sản xuất bền vững nhằm mở rộng thị trường xuất khẩu.
VASEP nhấn mạnh rằng thủy sản Việt Nam không nhằm cạnh tranh với ngành nuôi trồng thủy sản của Brazil, mà hướng tới bổ sung nguồn cung cho thị trường.
Hiệp hội khẳng định: “Mục tiêu của chúng tôi không phải thay thế cá của Brazil mà là mang đến cho người tiêu dùng nhiều lựa chọn hơn, nguồn cung ổn định quanh năm và các sản phẩm thủy sản chất lượng cao với giá cạnh tranh.”
VASEP cũng nhấn mạnh tốc độ tăng trưởng mạnh của thị trường Brazil đối với thủy sản Việt Nam. Chỉ trong sáu tháng đầu năm, xuất khẩu thủy sản sang Brazil đã tăng khoảng 39%, đưa Brazil trở thành một trong những thị trường phát triển nhanh nhất của thủy sản Việt Nam tại khu vực Mỹ Latinh.
Tiếp đó, đại diện Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam đã trình bày về hệ thống quản lý nuôi trồng thủy sản và kiểm soát an toàn thực phẩm của Việt Nam.
Các đại biểu giới thiệu quy trình chứng nhận cơ sở nuôi, hệ thống đăng ký bắt buộc, chương trình giám sát dịch bệnh, truy xuất nguồn gốc và việc khuyến khích áp dụng các tiêu chuẩn quốc tế như VietGAP, GlobalG.A.P., ASC và BAP.
Đại diện Bộ nhấn mạnh rằng việc kiểm soát dư lượng, bảo đảm an toàn thực phẩm và thanh tra định kỳ là những yếu tố cốt lõi trong hệ thống quản lý chất lượng phục vụ xuất khẩu của Việt Nam.
Bà Phạm Hồng Trang, Tham tán Thương mại Việt Nam tại São Paulo, đã trình bày bức tranh tổng thể về quan hệ thương mại song phương.
Bà cho biết xuất khẩu của Việt Nam sang Brazil tiếp tục tăng mạnh ở các nhóm hàng điện tử, máy móc, linh kiện ô tô, sản phẩm công nghiệp và các mặt hàng chế biến có giá trị gia tăng cao.
Riêng xuất khẩu thủy sản đã vượt 110 triệu USD trong nửa đầu năm, tăng gần 38% so với cùng kỳ năm trước.
Theo bà, để tiếp tục mở rộng thị phần tại Brazil, doanh nghiệp Việt Nam cần không ngừng thích ứng với các quy định của Brazil, nâng cao giá trị thương hiệu, mở rộng hệ thống phân phối và tăng cường hợp tác với các cơ quan quản lý, hiệp hội ngành hàng và đối tác địa phương.
Đại diện ABRAPES, Giám đốc Điều hành Thamires Quinhões, đã trình bày quan điểm của các doanh nghiệp nhập khẩu thủy sản Brazil.
Bà cho biết Việt Nam hiện là đối tác cung cấp thủy sản lớn thứ hai của Brazil, chiếm gần một phần tư tổng lượng thủy sản nhập khẩu của nước này.
Theo ABRAPES, thủy sản nhập khẩu đóng vai trò bổ sung cho sản xuất trong nước, góp phần mở rộng nguồn cung và đáp ứng nhu cầu tiêu dùng thủy sản ngày càng tăng của người dân Brazil.
Đề cập đến các thách thức hiện nay, Thamires Quinhões nhấn mạnh Dự luật số 6.331/2005, đề xuất cấm nhập khẩu cá rô phi, cũng như một số biện pháp cấp bang liên quan đến ưu đãi thuế và quy định về sức khỏe động vật.
Mặc dù các lô hàng vẫn đang được thông quan bình thường, bà cho rằng những biện pháp này làm gia tăng sự bất ổn pháp lý và ảnh hưởng đến tính dự báo cần thiết cho hoạt động đầu tư và thương mại lâu dài.
ABRAPES tái khẳng định rằng mọi quyết định liên quan đến thương mại quốc tế cần dựa trên cơ sở khoa học, tính minh bạch của hệ thống quản lý và đối thoại thường xuyên giữa khu vực công và tư.
Kết thúc chương trình, đại diện hai nước tái khẳng định cam kết mở rộng hợp tác kỹ thuật, tăng cường trao đổi thông tin và triển khai các sáng kiến chung nhằm xây dựng môi trường kinh doanh ổn định, minh bạch và thuận lợi hơn.
Các đại biểu thống nhất rằng quan hệ đối tác giữa Brazil và Việt Nam còn rất nhiều tiềm năng phát triển, và việc tăng cường đối thoại giữa các cơ quan quản lý, hiệp hội ngành hàng và doanh nghiệp sẽ là yếu tố then chốt để chuyển hóa mối quan hệ ngoại giao tốt đẹp thành nhiều cơ hội mới về thương mại, đầu tư và phát triển bền vững cho ngành thủy sản của cả hai quốc gia.
